Witajcie na pokładzie Wędrowca do Świtu!
„OBECNOŚĆ WASZYCH WYSOKOŚCI BYŁA JEDYNĄ RZECZĄ, JAKIEJ NAM BRAKOWAŁO
W TEJ WSPANIAŁEJ PRZYGODZIE!”
 
Drodzy Nauczyciele,

Wytwórnie filmowe Walden Media i Twentieth Century Fox powracają do cudownego świata ukazanego w powieściach C.S. Lewisa, przedstawiając kolejny film z cyklu „Opowieści z Narnii”: Podróż „Wędrowca do Świtu”. W tym pełnym rozmachu widowisku filmowym Edmund i Łucja Pevensie, razem ze swoim kuzynem Eustachym, zostają wciągnięci – poprzez wiszący na ścianie obraz – na pokład „Wędrowca do Świtu”, aby wziąć udział w wyprawie, której celem jest odnalezienie siedmiu baronów wygnanych z Narnii przez złego Miraza. Czekają ich niesamowite przygody na wielu tajemniczych wyspach, spotkania z dziwnymi istotami i walka z dybiącymi na ich życie wrogami, a na koniec ponowne spotkanie z ich przyjacielem i opiekunem – „Wielkim Lwem” Aslanem.
 
C.S. Lewis stworzył coś w rodzaju Odysei dla młodych czytelników, zapraszając ich do ekscytującej wyprawy po burzliwych morzach osobistych wyzwań i pokus, życiowych punktów zwrotnych i szans.
 
Ten psychologiczny aspekt wyprawy odkrywczej ukazany został najpełniej w osobie Eustachego Klarencjusza Scrubba, małego snoba i egoistę, który bardzo lubi „przewodzić i pastwić się nad innymi”. Według Lewisa jedną z przyczyn, dla których Eustachy stał się „królem wszystkich parszywców”, jest to, że czytał złe książki. Pojawia się więc pytanie: „A jakie książki są dobre?”
 
Przemiana, jakiej podlega Eustachy na pokładzie „Wędrowca do Świtu”, prowadzi do wniosku, że z królem Kaspianem przy sterze i Aslanem na dziobie ta fascynująca podróż jest nie tylko wielką przygodą dla wszystkich jej uczestników – oraz dla czytelników czy widzów – ale ma głębszy sens moralny. Na tym polega jej szczególna magia.

Proponowane tu ćwiczenia są przeznaczone dla uczniów 5-6 klas szkoły podstawowej i 1-2 klas gimnazjum.
Każda strona broszury może być kopiowana w celach edukacyjnych.
 
O filmie
Powracamy do pełnego przygód, baśniowego „równoległego” świata stworzonego przez C.S. Lewisa, tym razem na pokładzie żaglowca „Wędrowiec do Świtu”. Reżyserem tego nowego filmu z serii „Opowieści z Narnii” jest Michael Apted (Goryle we mgle, Rzym, Córka górnika), a autorami scenariusza Christopher Markus, Stephenem McFeely i Michael Petroni.
 
Spis Treści broszury zawierającej materiały edukacyjne (pobierz broszurę):
Strona 1………ĆWICZENIE 1: Jedna wyprawa, wiele podróży
Strony 2-3…….ĆWICZENIE 2: Wyprawa
Strona 4……….ĆWICZENIE 3: „Wędrowiec do Świtu”
Strona 5……….ĆWICZENIE 4: Kompas moralny
Tylna okładka…Materiały dla nauczycieli
 
Źródła: Mapa w Ćwiczeniu 2 jest adaptacją mapy z książki Paula F. Forda The Companion to Narnia, HarperCollins Publishers, San Francisco 1994. Symbole heraldyczne w Ćwiczeniu 3 są zaczerpnięte z internetowej strony Michaela Greena www.allfamilycrests.com
 
ĆWICZENIE 1: Jedna wyprawa, wiele podróży
 
Każda z osób na pokładzie „Wędrowca do Świtu”, od walecznego i dzielnego Ryczypiska do „wyjątkowo nieuprzejmego” Eustachego Klarencjusza Scrubba, ma do odbycia swoją własną podróż, która pomoże jej stać się mądrzejszą i szlachetniejszą. Eustachy i Ryczypisk muszą przebyć długą drogę, zanim spotkają się oko w oko. Oto jak ich opisuje C.S. Lewis:
 
Eustachy Klarencjusz Scrubb
„Eustachy Klarencjusz lubił zwierzęta, zwłaszcza żuki, jeśli były martwe i przybite szpilkami do kartonu. Lubił książki, jeśli tylko były pełne tak zwanych informacji oraz zdjęć nowoczesnych zbiorników na zboże albo tłustych, zagranicznych dzieci uczących się we wzorowych szkołach. Eustachy Klarencjusz nie lubił swoich kuzynów: Piotra, Zuzanny, Edmunda i Łucji Pevensie” (Rozdział 1, s.9)
 
 
Ryczypisk
„Ale Ryczypisk żywi jeszcze inne, bardziej śmiałe nadzieje. – Wszystkie oczy zwróciły się na waleczną mysz. – Tak śmiałe, jak duch, który mnie ożywia – rzekł Ryczypisk – choć być może tak małe jak mój wzrost. Otóż, dlaczego nie mielibyśmy dotrzeć do samego wschodniego krańca świata? I co możemy tam zobaczyć? Jeśli chodzi o mnie, to mam nadzieję, że znajdziemy tam krainę Aslana. Wielki Lew zawsze przybywa ze wschodu, zza morza”. (Rozdział 2, s. 26)
 
Twoja Kolej
Użyj powyższych cytatów i wiedzy, jaką masz z lektury Podróży „Wędrowca do Świtu”, aby odpowiedzieć na poniższe pytania:
 
1. Czy uważasz, że Eustachy ma bogatą wyobraźnię? A Ryczypisk? Uzasadnij odpowiedzi.
2. C.S. Lewis pisze, że Eustachy „nie czytał tych książek, które trzeba”. Jak myślisz, co miał na myśli?
Czy miało to wpływ na jego stosunek do Ryczypiska? Spróbuj znaleźć w książce podpowiedzi na pytanie, jakie książki Lewis uważał za takie, które należy przeczytać.
3. Ryczypisk i Eustachy to dwa przeciwstawne charaktery. W jaki sposób te różnice mogą prowadzić do konfliktu? W jaki sposób mogą prowadzić do pojednania?
 
POJEDNANIE Akt przywrócenia przyjaźni lub zgody między osobami.
 
TAJEMNICE STATKU Żaglowiec użyty w filmie jest WIELKI. Waży 80 ton (tyle, co wieloryb biskajski) i został zbudowany z prawie 2 kilometrów tarcicy z lasów Oregonu.
 
ĆWICZENIE 2: Wyprawa
 
Mapa rejsu Wędrowca do Świtu od ker paravelu aż do końca świata!
 
Czytając książkę, śledź trasę rejsu obranego przez króla Kaspiana i jego załogę.
1) Wpisz nazwy miejsc oznaczonych kolejnymi cyframi.
2) Wpisz imiona baronów, których załoga spotkała lub odnalazła w tych miejscach.
 
Wykorzystaj do tego listę nazw miejsc i listę imion siedmiu baronów
 
Imiona baronów: Lord Restimar • Lord Rup • Lord Oktezjan • Lord Argoz • Lord Mavramorn • Lord Bern • Lord Revilian
Nazwy miejsc: Terebint • Galma
Samotne Wyspy: Awra • Felimata • Bernstead • Narrowhaven • Dorn
Inne Wyspy: Wyspa Głosów Spalona Wyspa • Wyspa Śmiertelnej Wody • Ciemna Wyspa • Wyspa Końca Świata • Smocza Wyspa
Siedem Wysp: Redhaven na wyspie Brenn • Muil
 
KTO TO POWIEDZIAŁ?
„A więc nasza przygoda zacznie się naprawdę dopiero za Samotnymi Wyspami”.
 
 
1. Miejsce:___________________________________
2. Miejsce:___________________________________
3. Miejsce:___________________________________
4. Miejsce:___________________________________
5. Miejsce:___________________________________
6. Miejsce:___________________________________
Baron(owie):_________________________________
7. Miejsce:___________________________________
8. Miejsce:___________________________________
9. Miejsce:___________________________________
10. Miejsce:__________________________________
Baron(owie):_________________________________
11. Miejsce:__________________________________
12. Miejsce:__________________________________
Baron(owie):_________________________________
13. Miejsce:__________________________________
14. Miejsce:__________________________________
Baron(owie):_________________________________
15. Miejsce:__________________________________
Baron(owie):_________________________________
 
Twoja Kolej
Dlaczego wyruszyli w tę podróż?
Co przysiągł uczynić Kaspian (z błogosławieństwem Aslana), po zaprowadzeniu pokoju w Narnii?
 
bonus Wyobraź sobie, że jesteś jednym z członków załogi „Wędrowca do Świtu”. Wybierz z mapy trzy miejsca. Załóż swój własny dziennik, w którym opiszesz, co się wydarzyło, kogo spotkałeś i co tam zobaczyłeś!
 
ĆWICZENIE 3: Kompas morlany
 
Sztuka nawigacji po morzach życia jest trudna, ale bardzo ważna. Trzeba wciąż dokonywać wyborów, a każda decyzja stwarza nowe możliwości. W „Podróży Wędrowca do Świtu” bohaterowie korzystają z trzech sposobów odnajdywania właściwej drogi:
a) korzystają z własnych oczu i uszów;
b) słuchają rad innych; czerpią mądrość i wiedzę z książek.
 
1. Na Wyspie Śmiertelnej Wody
W tej samej chwili Edmund, który chyba miał jakieś kłopoty ze swoimi butami – w każdym razie nachylił się i oglądał je z bliska – wyprostował się gwałtownie i zawołał ostrym i donośnym głosem, jakiemu nie można się sprzeciwić:
- Cofnąć się! Z dala od tej wody! Wszyscy! Natychmiast!
Wszyscy cofnęli się i wlepili w niego oczy.
- Spójrzcie – powiedział Edmund.
– Spójrzcie na czubki moich butów.
- Trochę się zażółciły… – zaczął Eustachy.
- Zażółciły! Są teraz ze złota, z litego złota – przerwał mu Edmund.
– Popatrzcie tylko. Dotknijcie. Nie ma już nawet ślady skóry. A ciężkie są jak z ołowiu.
(Rozdział 8, s.128)
 
2. Łucja i Księga Czarodzieja
Po chwili milczenia [Aslan] przemówił znowu:
- Moje dziecko, myślę, że podsłuchiwałaś.
- Podsłuchiwałam?
- Słuchałaś tego, co mówiły o tobie twoje koleżanki.
- Ach, o to ci chodzi… Przez myśl mi nie przeszło, że mogło to być podsłuchiwanie. Przecież to były czary.
- Podsłuchiwanie innych za pomocą czarów jest takim samym podsłuchiwaniem jak każde inne. I źle osądziłaś swoją przyjaciółkę. Jest chwiejna, ale naprawdę cię lubi.
(Rozdział 10, s. 159-60)
 
3. Eustachy na Smoczej Wyspie
I rzeczywiście coś pełzło. Gorzej, coś wyłaziło. Edmund i Łucja czy wy sami rozpoznalibyście to coś od razu, ale Eustachy nie przeczytał nigdy ani jednej książki z tych, które należy przeczytać. To coś, co wylazło z jaskini, było czymś, czego nigdy nawet sobie nie wyobrażał: długi pysk koloru ołowiu, zmatowiałe, czerwone ślepia, naga skóra nie pokryta piórami czy futrem, długie, gibkie cielsko wlokące się po ziemi, łapy, których stawy łokciowe sterczały ponad grzbiet jak u pająka, straszliwe szpony, zgrzytające po kamieniach skrzydła nietoperza, całe metry ogona i dwie stróżki dymu wydobywające się z nozdrzy. Eustachy nawet w myślach nie wypowiedział nigdy słowa „smok”, ale nawet gdyby je znał, niewiele by mu to teraz pomogło.
(Rozdział 6, s. 89)
 
Twoja kolej
Przeczytaj powyższe fragmenty i odpowiedz na te pytania:
 
1. Uważne obserwacje Edmunda prawdopodobnie uratowały im życie. Podaj przykład, w którym twoje własne oczy i uszy pomogły ci dokonać właściwego wyboru.
 
2. Łucja ufa Aslanowi jako swojemu przewodnikowi i nauczycielowi. A komu ty ufasz?
 
3. C.S. Lewis uważał, że gdyby Eustachy czytał różne rodzaje książek, byłby lepiej przygotowany na tę przygodę. Napisz, czego można się nauczyć z różnych rodzajów książek (np. powieści kryminalnych, fantastycznych itp.).
 
ĆWICZENIE 4: Wędrowiec do świtu Co oznajmiają symbole na jego żaglu?
 
Żagiel „Wędrowca do Świtu” jest purpurowy. Są na nim dwa lwy stojące na tylnych łapach. Taka pozycja lwów oznacza „groźbę”, a purpura symbolizuje władzę królewską i sprawiedliwość. Są to elementy heraldyki. Heraldyka to nauka o herbach, czyli czegoś w rodzaju „wytwornych identyfikatorów”. Herby zaczęły się pojawiać w XII wieku, kiedy trzeba było jakoś zidentyfikować rycerzy zakutych w zbroje i hełmy z przyłbicą. Z czasem powstał cały system symboli używanych do identyfikacji rodów, przyjaciół i wrogów. Co oznajmiają innym okrętom symbole heraldyczne na żaglu „Wędrowca do Świtu”?
 
Użyj poniższych symboli heraldycznych do ozdobienia żagla swojego okrętu. Co ten żagiel będzie mówił o tobie?

IDENTYFIKACJA - ustalenie czyjejś tożsamości, rozpoznanie kogoś.

 

MATERIAŁY DLA NAUCZYCIELI

Podróż „Wędrowca do Świtu”: Wskazówki dla nauczycieli klas 5-6 szkoły podstawowej i klas 1-2 gimnazjum
 
 
Zakres programowy Umiejętności uczniów Ćwiczenie 1 Ćwiczenie 2 Ćwiczenie 3 Ćwiczenie 4
 
Wykorzystanie umiejętności czytania do zrozumienia i interpretacji różnych tekstów
Zrozumienie procesu rozwoju osoby ukazanego w dziele literackim  X      X
  Wykorzystanie umiejętności czytania do zrozumienia różnych tekstów  X  X    X
  Zrozumienie sposobów wykorzystania języka w tekstach literackich  X      X
Użycie ogólnych zasad i strategii procesu czytania Uruchomienie bodźca do czytania  X  X    X
  Inicjowanie, potwierdzanie i korygowanie prostych przewidywań co do treści tekstu  X  X    
  Zrozumienie zamiaru autora      X  X
      
Poznanie cech map, globusów i innych
geograficznych narzędzi i technik
Poznanie podstawowych elementów map i globusów    X    
      
Poznanie podstawowych pojęć i symboli używanych w sztukach wizualnych Poznanie różnych tematów i symboli, za pomocą których artyści przekazują swoje idee        X
 
 
NAUCZYCIELU! Chcesz pogłębić swoją wiedzę na temat „Opowieści z Narnii” i wykorzystania ich w procesie nauczania? Spróbuj sięgnąć do tych żródeł:

• Colin Duriez: Przewodnik po Narnii. Przełożył Jan J. Franczak. Wydawnictwo M, Kraków 2005
• Leland Ryken, Marjorie Lamp Mead, Przez starą szafę. Przewodnik dla miłośników Narnii. Przełożył Kazimierz Bocian. Wydawnictwo Esprit, Kraków 2005.
• J.E. Kirk: Tajemnica starej szafy. Przełożyła Małgorzata Hesko-Kołodziejska. Wydawnictwo Media Rodzina, Poznań 2005
• Danuta Anusiak: Opowieści z Narnii. Część 1. Opracowanie, analiza, streszczenie. Wydawnictwo Edukacyjne Literat, Międzyrzecz 2009
Lew, czarownica i stara szafa DVD; Książę Kaspian DVD

PRZECZYTAJ ZANIM ZOBACZYSZ! Poznaj świat Narnii we wszystkich siedmiu tomach „Opowieści z Narnii” C. S. Lewisa, wydanych przez Wydawnictwo Media Rodzina:
 
 
FILMOGRAFIA Reżyseria: Michael Apted; produkcja: Mark Johnson, Andrew Adamson i Philip Steuer; dyrektor produkcji: Douglas Gresham I Perry Moore; scenariusz: Christopher Markus, Stephen McFeely I Michael Petroni;
GŁÓWNI AKTORZY Łucja: Georgie Henley Edmund: Skandar Keynes Kaspian: Ben Barnes Eustachy: Will Poulter Ryczypisk: Simon Pegg